Hình tượng “ngài” thám tử với hàm ria mép uốn cong

Trong tự truyện của mình, Agatha  Christie viết “Tại sao thám tử của tôi không thể là một người Bỉ nhỉ? Tôi nghĩ ông ta sẽ là một người bé nhỏ, luôn thích xếp đặt mọi thứ, thích cái gì cũng phải ở đúng vị trí của nó. Và tất nhiên, ông ta phải có một bộ óc siêu việt”. Thế là một trong những thám tử vĩ đại nhất của văn học ra đời. Chỉ cao hơn 1,6m, nhưng Poirot luôn tự hào về bản thân và cho mình là người phá án giỏi nhất châu Âu.

Khác với chàng James Bond đẹp trai, hào hoa, phong nhã, phóng túng, thám tử Poirot là một người đứng đắn, lịch sự, và rất khó tính, kỹ lưỡng. Điều đặc biệt trên gương mặt Poirot được nhà văn miêu tả là cái trán hói, hàm ria mép đặc trưng luôn được tỉa tót cầu kỳ, và đôi mắt màu xanh “sáng như mắt mèo”.

Về phong cách thời trang Poirot có vẻ như là một người khá cứng nhắc khi ông luôn diện một bộ đồ vest đứng đắn, một đôi giày da và chỉ mang một chiếc đồng hồ kiểu cổ điển trong suốt cuộc đời mình. Về tài chính ông lại càng kỹ tính đến mức buồn cười khi luôn giữ tài khoản trong nhà băng của mình một khoản tiền 444 pounds, 44 shillings, và 4 pence.

Cũng như những thám tử khác, Poirot có những lập luận lôgic dựa trên những chứng cứ nhỏ bé góp nhặt tại hiện trường. Nhưng điều đặc biệt trong phương pháp phá án của Poirot là ông tập trung nhiều vào tâm lý của những người liên quan. Ông bỏ ra hàng giờ để trò chuyện với họ, đôi khi chủ đề là những thứ chẳng liên quan gì đến vụ án, nhưng những cuộc nói chuyện tưởng chừng như vô vị đó lại không ít lần giúp cho ông có được những manh mối quan trọng để phá án. Poirot thường kết thúc cuộc điều tra bằng cách tụ họp tất cả các nhân vật lại, rồi diễn giải một cách đầy tự hào cách tìm ra câu trả lời của mình và chỉ điểm kẻ sát nhân vào thời điểm bất ngờ nhất.

Lần xuất hiện đầu tiên

Hercule Poirot xuất hiện lần đầu trong tiểu thuyết trinh thám đầu tay của Agatha Christie Vụ án bí ẩn ở Styles (The Mysterious Affair at Styles). Trong truyện này, Christie miêu tả Poirot như là một người đàn ông đã lớn tuổi, tất nhiên đó là do bà không tính đến việc độc giả hâm mộ cuồng nhiệt Poirot và bà sẽ phải viết nguyên một sê-ri dài về vị thám tử tài hoa này. Sau đó nhà văn Agatha Christie cho ra đời hàng loạt những tiểu thuyết nổi tiếng khác như Vụ ám sát Roger Ackroyd (The Murder of Roger Ackroyd),  Án mạng trên chuyến tàu tốc hành Phương Đông (Murder on the Orient Express)… và hầu hết trong đó đều mang đậm dấu ấn phá án của”ngài” thám tử tài hoa Poirot.

Đã có lúc, hình ảnh của Poirot ám ảnh Agatha Christie đến nỗi bà phải lên tiếng là không thể chịu đựng nổi một kẻ “đáng ghét, phiền phức, khoa trương, lúc nào cũng xem mình là nhân vật trung tâm” này. Tuy nhiên bà vẫn  tiếp tục sáng tác các tiểu thuyết mới xoay quanh viên thám tử người Bỉ vì theo Christie thì nhiệm vụ của nhà văn là sáng tác ra những gì công chúng yêu thích, và Poirot lại là nhân vật được độc giả hết sức yêu mến.

Lần xuất hiện cuối cùng

Lần xuất hiện cuối cùng của Poirot là trong tiểu thuyết Thám tử rời sân khấu (Curtain: Poirot’s Last Case) xuất bản năm 1975 chỉ một năm trước khi Agatha Christie qua đời. Sau khi Thám tử rời sân khấu được xuất bản, tờ New York Times trong số báo ra ngày 6 tháng 8 năm 1975 đã có một bài điếu văn với tựa đề “Hercule Poirot is Dead; Famed Belgian Detective” (“Hercule Poirot đã chết; Thám tử người Bỉ danh tiếng”). Poirot là nhân vật hư cấu duy nhất cho đến nay có được vinh dự này.

(TNTT>)

Tay kế toán ngơ ngác không trả lời được. Bố già đập cái bốp xuống bàn và định hỏi lại lần nữa thì viên luật sư cắt ngang:
- Thưa ông, tên kế toán này được chọn làm việc ở đây vì hắn vừa câm vừa điếc. Hắn không thể hiểu ông nói gì. Nhưng tôi có thể làm phiên dịch cho 2 người.
- Vậy còn chờ gì nữa, hỏi xem nó giấu tiền của gia đình tôi đâu – bố già quát.
Viên luật sư dùng ngôn ngữ điệu bộ, ra dấu hỏi viên kế toán về số tiền.
- Hắn bảo hắn không biết gì về 3 triệu đôla – luật sư nói với bố già.
Ngay lập tức, ông trùm mafia rút súng lục chĩa thẳng vào thái dương của tay kế toán. Luật sư vội vàng ra hiệu: “Nếu anh không khai, sẽ bị bắn vỡ đầu”. Người kế toán cũng hoa tay múa chân: “Được rồi, được rồi! Tôi xin khai, xin ông đừng bắn. Số tiền giấu trong một cái va ly, cất trong kho hàng ở sân sau ngôi nhà này”.
Bố già sốt ruột hỏi luật sư:
- Nó khai gì chưa?
- Dạ, nó nói ông trùm không có can đảm bóp cò.

Biện pháp hữu hiệu

Trong sở thú thành phố Paris có một con sư tử rất hung tợn. Trên song sắt cửa chuồng đã có biển báo “Thú dữ, đề phòng nguy hiểm” nhưng du khách vẫn rất thích ném đồ vật vào trong trêu nó.
Ông giám đốc sở thú muốn ngăn chặn tình trạng này bèn bảo anh chàng phụ trách chuồng:
- Tom, anh hãy đi thay tấm biển khác. Viết thế này vẫn chưa có tác dụng.
Chỉ ít lâu sau khi Tom thay tấm biển, không du khách nào tiếp tục trêu chọc sư tử nữa. Giám đốc vui vẻ hỏi:
- Anh viết gì trên đó vậy?
- Dạ, tôi viết: “Ai ném bất cứ đồ vật gì vào trong yêu cầu tự nhặt ra trở lại”.

Thương chồng

Hai phụ nữ tâm sự: “Hôm nay vợ chồng mình được tòa xử cho ly hôn, anh ấy nhận nuôi cả 2 đứa con, mình thương quá…”.
- Nếu thương thì nuôi giúp anh ấy một đứa!
- Không phải thế! Mình thương vì anh ấy không phải là bố của 2 đứa trẻ.

Chết vì sung sướng

Ba xác chết có bộ mặt mỉm cười được đặt tại Trung tâm điều tra hình sự ở Arkansas (Mỹ). Ông quản lý đang trả lời thám tử về nguyên nhân của những cái chết.
- Đây là Celtus. Ông ta chết ngay sau khi biết tin mình trúng xổ số 20 triệu USD.
Ông ta bước đến xác thứ hai:
- Đây là Bo. Ông ta chết khi nghe tin toà án cho ly dị vợ mà không phải chia gia sản.
Đến cái xác thứ ba:
- Đây là Tom. Ông ta chết vì bị sét đánh.
- Hai người trước thì có thể hiểu được nụ cười, còn ông này cười gì? – Thám tử hỏi.
- Ồ, ông ta cứ ngỡ mình đang được chụp hình!

Gửi qua webcam

Nữ thư ký của một công ty máy tính nói với giám đốc: “Vợ ông gửi e-mail đến cho ông”.

“Thế bà ta nói gì vậy?” “Bà ấy nói muốn chat với ông và hôn ông qua webcam”.
“Cô cứ trả lời là tôi đang bận, không thể chat với bà ấy được. Nhưng nếu bà ấy muốn hôn tôi qua webcam thì cô cứ nhận giùm đi, sau đó gửi lại cho tôi”.

Người bán hàng ma mãnh

Một du khách trên đường phố New York bị chặn lại mời mua một lọ nước súc miệng với giá 200 usd
- Cái gì?. Hai trăm đô một lọ nước súc miệng. Sao anh không đi ăn cướp đi ?- Ông khách kêu lên
- Đừng nóng vội thưa quý ông !. Chúng ta còn có thể mặc cả mà. Giảm giá cho ông một nửa còn một trăm đô nhé – Người bán hàng nhã nhặn.
Ví dụ người khách lắc đầu bước đi. người bán hàng liền lấy ra một chiếc bánh niềm nở mời:
Tôi lấy làm tiếc vì đã làm mất thời gian của ông xin ông vui lòng dùng chiếc bánh này coi như là lời xin lỗi của tôi
Ông khách cầm chiếc bánh cắn một miếng rồi vội nhổ ra
- Bánh gì mà như phân Bò thế này?
Dạ chính nó đấy ạ! Bây giờ thì ông đã sẵn sàng mua nước súc miệng rồi chứ!!!

“Nhồn nhột” khắp người

Một anh chàng bị tai nạn lao động, phải cắt cụt mất một cánh tay. Từ đó anh luôn sống trong tâm trạng buồn bã chán đời. Một hôm đang đi trên đường, anh gặp một người bị cụt hết cả hai cánh tay nhưng anh ta có vẻ hết sức yêu đời, thậm chí còn vừa đi vừa cười ngặt nghẽo.
Ngạc nhiên, anh đến gần và hỏi người kia:
- Tôi mới chỉ mất có một cánh tay nhưng đã thấy vô cùng chán nản và thất vọng. Còn anh, anh thậm chí còn mất nhiều hơn tôi nhưng sao anh lại yêu đời quá vậy? Có bí quyết gì không?
Người kia vừa cười vừa nói:
- Mày bắt giùm tao con kiến đang bò dưới nách coi?!

-Sau khi săm soi một hồi, thám tử “À” lên một tiếng rồi gọi:

- Em ơi, đơm lại cho anh cái khuy áo bị đứt!

Khoảng 5 phút sau, trong khi vợ 008 đang đơm khuy áo thì có tiếng chuông điện thoại reo. Thám tử đeo chiếc kính đen màu “nước cống đêm trăng” vào rồi nhấc máy, nghe bên kia hỏi câu gì đó, thám tử nói: “Anh nhầm số rồi” và gác máy. Vợ 008 hơi giật mình, hỏi:

- Ai gọi vậy anh?

- À, một người có việc đang trên đường về nhà, nhưng đoạn đường từ đó đến nhà anh ta vào giờ này rất hay bị tắc. Đó là một người rất yêu vợ! Tất cả những điều trên, anh đã suy luận từ câu nói ngắn gọn của anh chàng đãng trí, quên cả số điện thoại nhà mình.

Vợ thám tử 008 khẽ thở phào nhẹ nhõm, nhưng vẫn tò mò hỏi tiếp:

- Anh ta nói gì vậy?

- Anh ta hỏi: “Đường thông thoáng chưa, em yêu”, với giọng hết sức tình cảm.

Nghe vậy, vợ thám tử 008 chợt biến sắc!

Từ ngày sang Việt Nam, tôi thấy trình độ thám tử của mình còn non kém lắm!
Phương pháp suy luận của tôi đối với xứ này nhiều lần bị sai bét. Sáng nay thôi, tôi vừa tiếp một người đàn ông. Chuyện tình cảm của ông ta không có gì rắc rối, “rẹc rẹc 30 giây” là xong. Nhưng tôi lại sai lầm khi thử thách về bản thân ông ta.
Lúc đó là 9 giờ sáng, tôi đang nhìn qua cửa sổ cảnh một người đi đường chửi toáng lên vì bị một chậu nước rửa bát đổ từ trên tầng 4 xuống đầu, thì có tiếng gõ cửa:

- Xin lỗi! Tôi muốn gặp ông Sê-lốc Hôm!
- Tôi đây, xin mời ông ngồi, thưa ông Nằm!
- Sao thám tử đoán tôi tên Nằm?
- Quan sát nhanh là thói quen của tôi, trên bìa cuốn sổ tay ông cầm có ghi rõ tên ông là Tạ Văn Nằm.
- Ồ, tôi tên Nam, nhưng mấy em tiếp viên ở nhà hàng đã nghịch ngợm lấy bút viết thêm vào, vì các em thấy tôi thích hát Karaoke ở tư thế… nằm.
- À, ra thế! Hẳn ông rất vội đến đây, vì tôi thấy ông cạo râu được một bên.
- Việc này thám tử cũng… hơi bị nhầm. Số là tôi cạo râu bằng bàn cạo điện, sáng nay tôi đang cạo dở thì bị mất điện đột ngột cho nên một bên nhẵn nhụi còn một bên kia rậm rì mà tôi vẫn phải bắt xe buýt đến chỗ ông là vì thế.
- Hừm, nhưng nếu tôi nói ông rất ít đi xe buýt thì chắc là không sai? Vì tôi thấy ông không có thói quen giữ vé trong tay.
- Ấy, khi nãy tôi chuẩn bị xuống xe thì phụ xe đã xin cái vé để “quay vòng” cho khách khác lấy tiền bỏ túi riêng rồi!
Anh Oắc-xơn ạ, lúc đó tôi bối rối vô cùng, nhưng vẫn cố vớt vát:
- Thời gian gần đây ông bị sa sút về kinh tế?
- Ồ, ngược lại. Nhưng… vì sao mà ông đoán thế?
- Vì tôi thấy ông đi một đôi giày tồi, còn mới mà gót trái đã mòn vẹt trong khi gót phải vẫn còn nguyên vẹn!
- Hà, hà… Đó là do thành phố thường xuyên có nạn kẹt xe. Những lúc như vậy tôi thường phải đặt chân xuống mặt đường rồi rà rà theo dòng người nên gót của giày trái bị mòn nhanh.
- Chà, – Tôi vã mồ hôi – Thế có phải ông là người rất coi thường sức khoẻ? Sở dĩ tôi nói như vậy vì dạo nay ngày nào trời cũng có nắng to mà ông ra đường không đội mũ.
- Ối giời, có đấy chứ! Nhưng lúc đi bộ ra bến xe buýt bị mấy đứa thanh niên mất dạy đi xe máy cướp mất rồi!

Chao ôi, bác sĩ Oắc-xơn của tôi ơi, chắc là anh tưởng tượng ra khuôn mặt của tôi lúc đó như thế nào rồi, nó dài bằng cái bơm ở mấy chỗ “Vá 9 xe đạp xe máy” vẫn đặt ở lòng đường thành phố này vậy. Nhưng bản lĩnh đã giúp tôi lấy tự tin trở lại, tôi hỏi vấn đề ông ta cần tư vấn để khỏi phải đoán… sai thêm nữa.

Có lẽ từ hôm nay tôi phải đóng cửa không tiếp khách, để nghiên cứu thêm về con người ở đất nước kỳ lạ này, rồi mới tiếp tục hành nghề được. Chẳng hạn tôi đang tìm hiểu xem một số sinh viên Việt Nam rất căm thù… thời gian, đến nỗi họ luôn “giết thời gian” bằng cà phê, ruợu bia, thậm chí một cốc trà đá là có thể ngồi trầm ngâm hàng giờ đồng hồ trong căng-tin để suy nghĩ… không cụ thể về điều gì cả!?

Khi nào có gì mới tôi sẽ “meo” cho anh. Chúc anh mạnh khoẻ!

Bạn của anh:
Sê-Lốc Hôm!